Poradnik · szkoła podstawowa
Dziecko nie lubi matematyki. Co robić?
Skąd bierze się niechęć do matematyki w szkole podstawowej i jak ją odwrócić w kilka tygodni: znaleźć lukę, ćwiczyć krótko, zmienić język w domu.
„Nie lubię matmy” zwykle znaczy „nie rozumiem i boję się, że znowu popełnię błąd”. Często stoi za tym luka z wcześniejszych klas.
1. Znajdź lukę
Usiądź na 20 minut i daj dziecku kilka prostych zadań z materiału omawianego dwa lata wcześniej, na przykład z tabliczki mnożenia, dzielenia z resztą i prostych ułamków. Nie oceniaj. Zobaczysz jedną lub dwie rzeczy, na których wszystko się sypie. Od nich zaczynacie.
2. Ćwiczcie krótko i codziennie
10–15 minut dziennie przez 2–4 tygodnie, jedna umiejętność naraz. Gdy coś wyjdzie źle, powiedz „zobaczmy razem” i rozwiążcie zadanie, omawiając na głos kolejne kroki.
3. Zmień język
Unikaj zdania „ja też nie umiałem”. Badania pokazują, że dzieci rodziców, którzy sami boją się matematyki i często pomagają w lekcjach, uczą się jej mniej. Zamiast „to przecież proste” mów „pokaż, jak myślałeś”. Zwroty typu „jeszcze tego nie umiesz” są życzliwe, ale badania nad nastawieniem na rozwój pokazują, że same w sobie mają niewielki wpływ na wyniki. Ważniejsze jest spokojne ćwiczenie.
Czego nie robić
Nie rozwiązuj zadań za dziecko. Nie porównuj z rodzeństwem. Nagrody za same oceny w badaniach niewiele zmieniały. Jeśli już nagradzasz, to za wysiłek, np. za przećwiczone zadania.
Z mojego doświadczenia: gdy luka zostanie załatana, dziecko często przestaje mówić, że nie lubi matematyki, i zaczyna mówić, że nie lubi konkretnej rzeczy. Z konkretną rzeczą da się już coś zrobić.
Od poradnika do ćwiczenia
Zacznijcie od kilku prostych działań
Jeśli trudność dotyczy rachunków, wybierzcie w Tabliczce z Pandą klasę dziecka i pierwszy poziom. Przy powtórce mnożenia zacznijcie od klasy 3, poziomu 1 „Razy 2 i razy 3”. Wystarczy kilka zadań; podpowiedzi pomogą omówić błąd.
Najczęstsze pytania
Kiedy iść z dzieckiem do specjalisty?
Gdy mimo spokojnej, regularnej pracy w klasach 2–3 dziecko nadal liczy na palcach do 10 lub boi się liczenia. Warto wtedy porozmawiać z pedagogiem o diagnozie w poradni.
Źródła
- Maloney, E. A., Ramirez, G., Gunderson, E. A., Levine, S. C., Beilock, S. L. (2015). Intergenerational effects of parents' math anxiety on children's math achievement and anxiety. Psychological Science, 26(9), 1480–1488.
- Sisk, V. F., Burgoyne, A. P., Sun, J., Butler, J. L., Macnamara, B. N. (2018). To what extent and under which circumstances are growth mind-sets important to academic achievement? Two meta-analyses. Psychological Science, 29(4), 549–571.
- Fryer, R. G. (2011). Financial incentives and student achievement: Evidence from randomized trials. The Quarterly Journal of Economics, 126(4), 1755–1798.
- Chi, M. T. H., de Leeuw, N., Chiu, M.-H., LaVancher, C. (1994). Eliciting self-explanations improves understanding. Cognitive Science, 18(3), 439–477.