Ranking · matura
Najlepsze zbiory zadań i repetytoria do matury z matematyki (poziom podstawowy)
Które książki do matury z matematyki naprawdę pomagają, w jakiej kolejności ich używać i dlaczego najważniejsze źródło jest za darmo. Ranking z perspektywy nauczycielki.
Zestawienie zawiera linki afiliacyjne – co to oznacza. Ceny są orientacyjne i zmieniają się; sprawdź aktualną cenę w sklepie.
Pytanie „jaką książkę kupić do matury” jest o wiele mniej ważne niż pytanie „ile zadań rozwiążę do maja”. Jeden zbiór przerobiony do końca i bezpłatne arkusze CKE dają więcej niż pięć książek zaczętych i porzuconych. Ten ranking ma pomóc wybrać mało, ale dobrze.
Czego szukać w książce do matury
Dobra książka do samodzielnej nauki musi mieć pełne rozwiązania, nie same odpowiedzi, bo inaczej po błędzie nie dowiesz się, gdzie go popełniłeś. Powinna stopniować trudność wewnątrz działu, żeby pierwsze zadania dało się zrobić od razu, a ostatnie były na poziomie egzaminu. Powinna też być zgodna z formułą matury obowiązującą od 2023 roku, bo wcześniejsze wydania mają inną strukturę arkusza i inną punktację zadań otwartych. Teoria jest przydatna, ale jej brak nie dyskwalifikuje zbioru, jeśli masz podręcznik lub notatki ze szkoły.
Jak czytać ten ranking
Pozycje nie są uszeregowane od „najlepszej” do „najgorszej”, tylko w kolejności, w jakiej warto po nie sięgać. Pierwsza jest bezpłatna i obowiązkowa. Druga i trzecia to alternatywy: wybierz jedną z nich w zależności od tego, ile masz czasu. Czwarta jest dla osób, które celują wysoko. Piąta dotyczy egzaminu ósmoklasisty, bo rodzice pytają o niego w tym samym zdaniu co o maturę.
1obowiązkowe i za darmo
Arkusze egzaminacyjne CKE z poprzednich lat (bezpłatne)
Wszystkie arkusze z poprzednich sesji wraz z zasadami oceniania są publikowane na stronie CKE bezpłatnie. To jedyne źródło, które pokazuje dokładnie, jak wyglądają zadania i za co egzaminator przyznaje punkty. Żadna książka nie zastąpi rozwiązania 10–15 arkuszy na czas w ostatnich tygodniach.
- Poziom
- podstawowy i rozszerzony
- Format
- arkusze PDF + zasady oceniania
- Dla kogo
- każdy maturzysta, ostatnie 6–8 tygodni
Plusy
- Dokładnie taki format jak na egzaminie
- Zasady oceniania uczą, za co są punkty w zadaniach otwartych
- Bezpłatne, dostępne od ręki
Minusy
- Rozwiązania w zasadach oceniania są skrótowe
- Starsze arkusze (sprzed 2023) są w innej formule – trzeba uważać
Werdykt: Zacznij od strony CKE (cke.gov.pl, zakładka egzamin maturalny, arkusze). Każda płatna pozycja z tej listy jest dodatkiem do arkuszy, nie odwrotnie.
2powtórka + arkusze w jednym
Nowa Era – Teraz matura. Matematyka. Zadania i arkusze maturalne (poziom podstawowy)
od ok. 40 zł (cena orientacyjna, sprawdź aktualne wydanie)
Repetytorium połączone z zadaniami w formacie egzaminacyjnym i arkuszami do samodzielnego pisania na czas. Każdy dział ma krótkie przypomnienie teorii, zadania typowe dla matury i odpowiedzi. Dobre dla kogoś, kto zaczyna naukę kilka miesięcy przed egzaminem i chce jednej książki zamiast trzech.
- Poziom
- podstawowy
- Format
- repetytorium + arkusze
- Dla kogo
- 3–6 miesięcy przed maturą
Plusy
- Teoria w pigułce przed każdym działem
- Arkusze w aktualnej formule egzaminu
- Czytelny układ, łatwo planować tygodniami
Minusy
- Mniej zadań na dział niż u Kiełbasy
- Co roku nowe wydanie – używane egzemplarze bywają w starej formule
Werdykt: Najlepszy punkt startu dla ucznia, który chce jedną książkę „od początku do końca”. Kupuj wydanie na swój rok matury.
3dużo zadań do samodzielnej nauki
Andrzej Kiełbasa – Matematyka. Matura. Zbiór zadań (poziom podstawowy, t. 1–2)
od ok. 45 zł (za tom, cena orientacyjna)
Dwa grube tomy zadań ułożonych od najprostszych do maturalnych, z pełnymi rozwiązaniami. Od lat najpopularniejszy zbiór wśród osób, które uczą się same. Nie ma w nim teorii – zakłada, że materiał znasz choć trochę ze szkoły i potrzebujesz praktyki.
- Poziom
- podstawowy
- Format
- zbiór zadań z rozwiązaniami
- Dla kogo
- nauka samodzielna, od 6–8 miesięcy przed maturą
Plusy
- Bardzo dużo zadań, stopniowanie trudności w każdym dziale
- Pełne rozwiązania, nie tylko odpowiedzi
- Niska cena w przeliczeniu na liczbę zadań
Minusy
- Brak teorii i wyjaśnień „dlaczego” – trzeba mieć podręcznik lub notatki
- Objętość onieśmiela; bez planu łatwo utknąć w jednym dziale
Werdykt: Podstawowe narzędzie do przerobienia materiału działami. Łącz z arkuszami CKE, żeby oswoić format egzaminu.
4dla ambitnych – trudniejsze zadania
Oficyna Pazdro – Matematyka. Zbiór zadań maturalnych (poziom podstawowy)
od ok. 50 zł (cena orientacyjna)
Zbiór z serii, z której korzysta wiele szkół w klasach z rozszerzoną matematyką. Zadania są bardziej wymagające niż przeciętne maturalne i dobrze uczą zapisywania rozumowania, za które w zadaniach otwartych są punkty.
- Poziom
- podstawowy (z zadaniami trudniejszymi)
- Format
- zbiór zadań
- Dla kogo
- uczniowie celujący w 70%+
Plusy
- Uczy porządnego zapisu rozwiązań w zadaniach otwartych
- Zadania wymagające myślenia, nie tylko schematu
Minusy
- Dla osoby zaczynającej od zera będzie frustrujący
Werdykt: Druga książka, nie pierwsza. Sięgnij po nią, gdy z arkuszy CKE masz stabilnie powyżej 60%.
5egzamin ósmoklasisty
Nowa Era – Teraz egzamin ósmoklasisty. Matematyka (repetytorium + arkusze)
od ok. 40 zł (cena orientacyjna, sprawdź aktualne wydanie)
Powtórka całego materiału klas 4–8 z zadaniami w formacie egzaminu i arkuszami próbnymi. Dobrze sprawdza się jako „kręgosłup” nauki od września do kwietnia: jeden dział tygodniowo plus arkusz co dwa tygodnie w ostatnich miesiącach.
- Poziom
- egzamin ósmoklasisty
- Format
- repetytorium + arkusze
- Dla kogo
- klasa 8, od września
Plusy
- Przypomina materiał z młodszych klas, który na egzaminie wraca (ułamki, procenty, geometria)
- Zadania otwarte z wzorcowym zapisem
Minusy
- Dziecko, które ma braki z klasy 5–6, potrzebuje najpierw łatwiejszego materiału
Werdykt: Solidna baza na cały rok. Uzupełnij o bezpłatne arkusze CKE w ostatnich tygodniach.
W jakiej kolejności się uczyć
Jeśli masz pół roku lub więcej, zacznij od zbioru działowego (Kiełbasa albo repetytorium Nowej Ery) i przerabiaj po jednym dziale tygodniowo, od liczb rzeczywistych, przez funkcje, po geometrię i statystykę. Po każdych dwóch działach rozwiąż jeden arkusz CKE na czas, nawet jeśli części zadań nie umiesz, żeby oswoić format. W ostatnich sześciu tygodniach odwróć proporcje: głównie arkusze, a do zbioru wracaj tylko po to, żeby przećwiczyć dział, w którym najczęściej tracisz punkty.
Jeśli masz trzy miesiące lub mniej, nie przerabiaj wszystkiego. Weź repetytorium z arkuszami, zrób diagnozę jednym arkuszem CKE, zobacz, które działy dają Ci najwięcej punktów najmniejszym kosztem (zwykle: procenty, funkcja liniowa, ciągi, planimetria podstawowa, statystyka), i te przerób porządnie. Szczegółowy plan tygodniowy opisałam w poradniku o maturze od zera.
Najczęstsze pytania
Ile książek potrzebuję do matury z matematyki?
Dwie w zupełności wystarczą: jedno repetytorium lub zbiór zadań do przerobienia materiału działami oraz arkusze CKE do treningu formatu egzaminu. Trzecia książka ma sens tylko wtedy, gdy pierwszą faktycznie skończyłeś.
Czy używane repetytorium z poprzedniego roku jest OK?
Tak, pod warunkiem że jest w formule egzaminu obowiązującej od 2023 roku. Zadania działowe się nie starzeją; różnice między rocznikami dotyczą głównie arkuszy przykładowych.
Czy warto kupować książki do poziomu rozszerzonego, zdając tylko podstawowy?
Nie. Lepiej rozwiązać dwa razy więcej zadań z poziomu podstawowego. Rozszerzenie wymaga innego typu zadań i zabiera czas potrzebny na przygotowanie do poziomu podstawowego.
Źródła
- Centralna Komisja Egzaminacyjna: informator o egzaminie maturalnym z matematyki, komunikat o przyborach oraz arkusze i zasady oceniania (cke.gov.pl).
- Dunlosky, J., Rawson, K. A., Marsh, E. J., Nathan, M. J., Willingham, D. T. (2013). Improving students' learning with effective learning techniques. Psychological Science in the Public Interest, 14(1), 4–58.